Szach mat i koniec
Uwięziony, ale bezpieczny
Wartość figur

Uwięziony, ale bezpieczny

Pat, bo to oczywiście o nim mowa w tytule, to sytuacja, w której król jest uwięziony, ale bezpieczny. I to słowo bezpieczny ma tutaj bardzo duże znaczenie. 

Pat, czyli bezpiecznie, ale bez ruchu

Zdecydowanie pat to sytuacja, którą najtrudniej zapamiętać na początku nauki, bo do złudzenia przypomina szacha mata. Jest tylko jedna różnica, ale za to bardzo znacząca: Żeby był SZACH mat musi być SZACH, czyli król musi być atakowany na tym polu, na którym stoi. Jeśli natomiast król jest bezpieczny (nie ma szacha), ale nigdzie nie można się ruszyć (ani królem, ani żadną inną bierką!) to wtedy jest pat.

Król jest atakowany (szachowany) i nie może nigdzie uciec, czyli jest SZACH MAT
Jest ruch białych, ich król jest bezpieczny, ale nidzie nie może się ruszyć. Nie można też zagrać żadną inną bierką jest PAT

Pat nie zdarza się tylko wtedy gdy na szachowinicy zostaje jeden król przeciwko innym figurom przeciwnika. Czasem może zdarzyć się, że na szachownicy jest więcej bierek, ale żadna nie może się ruszyć. 

Jest ruch białych. Biały król nigdzie nie może się ruszyć, ale jest bezpieczny. Białe mają jeszcze 3 pionki, ale żaden pionek nie może się ruszyć. Jest PAT!
Jest ruch białych. Biały król znów nie może się nigdzie ruszyć, ale można zagrać pionkiem na c4 (zaznaczone strzałką) i gra trwa dalej. NIE MA PATA!
Jest ruch białych. Biały król jest bezpieczny, ale nigdzie nie może się ruszyć. Biały goniec również nie może się ruszyć, jest związany - jeśli odejdzie będzie szach. W tej sytuacji białe nie mogą wykonać żadnego prawidłowego ruchu - jest PAT
Jest ruch białych. Biały król nie może się nigdzie ruszyć, ale można zagrać białym gońcem (np na pole zaznaczone strzałką). Nie ma pata, gramy dalej!

Pat, czyli koniec gry

Jeśli na szachownicy pojawił się pat to gra natychmiast się kończy. Takiej partii nikt nie wygrywa, ale też nikt nie przegrywa – jest remis. W takiej sytuacji podczas turnieju każdy zawodnik otrzymuje pół punktu (najczęściej za wygranie partii dostaje się 1 punkt, a za przegraną 0), w przypadku remisu zawodnicy dzielą punkt między siebie. 

Szach, mat, pat? a może nic?

Poznaliście już 3 ważne szachowe słowa: szach, czyli król w niebezpieczeństwie, szach mat, czyli koniec gry, a także pat, czyli król bezpieczny, ale bez ruchu. Poniżej zobaczycie 4 sytuacje, przealizujcie je i zastanówcie się, którą sytuację przedstawiają. Pod zadaniami znajdziecie odpowiedzi.

1.
2.
3.
4.

Sprawdź swoje odpowiedzi poniżej.

1. PAT-czarne nie mogą zagrać prawidłowego ruchu
2. NIC, czarne mogą ruszyć pionkiem
3. SZACH, wieża atakuje króla. Król może uciec na f8
4. SZACH MAT - król jest atakowany i nie może sie obronić

Tutaj możesz pobrać bezpłatne materiały do tej lekcji.

W poradniku znajdziesz gotowe do druku scenariusze, zadania i ćwiczenia.